De teller zegt 100. Rijd je ook echt 100? De meeste bestuurders hebben dat nooit gecontroleerd, simpelweg omdat er niets was om mee te vergelijken. Dat ijkpunt zit in je zak. Open deze pagina op je telefoon, leg hem op het dashboard, rijd een recht stuk en binnen een paar seconden staat je echte snelheid naast het cijfer van de auto. Geen app, geen account, geen extra apparatuur.
Waarom je teller te hoog aanwijst
Een snelheidsmeter is niet afgesteld om de waarheid te tonen. Hij is afgesteld om iets te veel te tonen. Dat komt door de typegoedkeuring. VN-reglement nr. 39 stelt twee eisen. De aangegeven snelheid mag nooit lager zijn dan de werkelijke. En hij mag er hooguit tien procent plus 4 km/h boven zitten. Bij een echte 100 km/h mag de teller dus alles tussen 100 en 114 aanwijzen. Een fabrikant die naar beneden geen enkele fout mag maken, houdt naar boven ruimte over.
Die marge ligt bovendien niet vast. Een band slijt, de diameter krimpt een procent of twee, het wiel draait vaker rond per kilometer en de auto leest dat als meer snelheid. Grotere velgen of een hogere band werken de andere kant op. Na elke bandenwissel staat er dus iets anders op je teller dan daarvoor, zonder dat iemand het je vertelt.
Hoe de telefoon de snelheid meet
Je telefoon ontvangt signalen van satellieten op zo’n 20.000 kilometer hoogte. Elke satelliet zendt zijn positie en een tijd die door atoomklokken wordt bijgehouden. Voor de positie meet de telefoon hoe lang het signaal onderweg was. Voor de snelheid doet hij iets subtielers: hij meet hoeveel de frequentie van het signaal is uitgerekt of ingedrukt doordat jij beweegt. Dat is het dopplereffect, hetzelfde effect dat de sirene van een ambulance van toon laat veranderen als hij voorbijrijdt.
Zo’n meting levert de snelheid rechtstreeks, niet via afstand gedeeld door tijd. Daardoor staat het cijfer stil terwijl je positie op de kaart nog een paar meter heen en weer schuift. En de meting is volledig losgekoppeld van de auto: de telefoon weet niets van je banden, je velgen of de leeftijd van je klokken. Precies daarom is hij bruikbaar als referentie.
De enige beperking is de lucht. In een tunnel, onder een lang viaduct of tussen hoge gebouwen springt het cijfer of valt het weg. Op de open weg is het binnen enkele seconden terug.
De test in tien minuten
Je hebt een recht, rustig stuk weg nodig en bij voorkeur een passagier.
- Open deze pagina op je telefoon en geef toestemming voor je locatie als de browser erom vraagt. Je locatie blijft op het toestel, er wordt niets verstuurd.
- Leg de telefoon stabiel op het dashboard of in een houder, met het scherm naar degene die meeleest. Wacht tot de status op gereed springt.
- Kies km/h met de schakelaar boven de wijzerplaat, zodat je dezelfde eenheid vergelijkt.
- Houd een rond getal aan op de teller: eerst 50, dan 80, dan 100 km/h als de weg dat toelaat. Houd elke waarde minstens tien seconden vast tot het GPS-cijfer stilstaat.
- Noteer de paren bij elke snelheid: wat de teller zegt en wat de GPS zegt. De passagier leest voor, of je maakt een schermafbeelding. De bestuurder kijkt niet op de telefoon.
- Vergelijk als je stilstaat. Het verschil tussen de twee kolommen is de afwijking van je teller. Is het verschil bij elke snelheid ongeveer gelijk, dan is het een vaste afwijking. Loopt het op met de snelheid, dan is het procentueel en zit het meestal in de bandenmaat.
Drie snelheden zijn genoeg om het patroon te zien. Bij één meting kun je een vaste afwijking niet onderscheiden van een procentuele.
Wat de uitkomst betekent
De teller staat 2 tot 5 km/h hoger dan de GPS: er is niets aan de hand. Dit is de bewuste marge van de fabrikant en de meeste standaardauto’s zitten precies hier. Staat de teller op 100, dan rijd je ongeveer 96 tot 98.
Meer dan 7 km/h hoger: nog steeds niet gevaarlijk, maar je rijdt een stuk langzamer dan je denkt. Typisch bij ver versleten banden of banden die kleiner zijn dan de fabrieksmaat.
De teller staat lager dan de GPS: dit is de uitkomst die aandacht vraagt. Je rijdt harder dan je ziet, en dat is precies de richting die een fabrikant bij een standaardauto uitsluit. De oorzaak zit vrijwel altijd in grotere banden of velgen. Tel het verschil er vanaf nu bij op als je op de teller kijkt, zeker langs trajectcontroles.
Het cijfer springt heen en weer: dan heb je nog geen uitslag. Meestal ziet de telefoon te weinig satellieten, door bomen, bebouwing of een telefoon die diep in de auto ligt. Rijd door naar een opener stuk en meet opnieuw.
Meet opnieuw na nieuwe banden of velgen
Dan is deze test het nuttigst. De auto weet niet wat je hebt veranderd en rekent vrolijk verder met de oude bandomtrek. Een hogere band heeft een grotere omtrek, de auto legt per omwenteling meer weg af en de teller wijst lager aan dan de werkelijkheid. Een lagere band doet het omgekeerde. Twee procent verschil in omtrek is twee procent verschil in snelheid bij elke waarde, oftewel 2 km/h bij een echte honderd. Dat voelt een bestuurder niet, een meetapparaat wel.
De eenvoudigste aanpak: meet vóór de wissel voor een nulpunt, meet direct erna opnieuw en bewaar beide paren in de notities op je telefoon. De volgende keer weet je precies hoeveel je erbij of eraf moet tellen.
Veelgestelde vragen
Mag een snelheidsmeter te laag aanwijzen?
Bij een auto in fabrieksstaat hoort dat niet te gebeuren. VN-reglement nr. 39, waarop snelheidsmeters in Europa worden goedgekeurd, zegt dat de aangegeven snelheid nooit lager mag zijn dan de werkelijke snelheid. Naar boven is de ruimte groot: maximaal tien procent van de werkelijke snelheid plus 4 km/h. Bij een echte 100 mag de teller dus alles tussen 100 en 114 laten zien. Wijst jouw teller minder aan dan de GPS, dan zit de oorzaak bijna altijd bij de wielen: grotere banden of bredere velgen dan waarmee de auto de fabriek verliet.
Hoe nauwkeurig meet een telefoon snelheid?
Buiten, met vrij zicht op de lucht en een paar seconden om in te lezen, zit een moderne telefoon er ongeveer 1 km/h naast. Hij leidt de snelheid niet af uit twee opeenvolgende posities, maar meet de dopplerverschuiving in de signalen van meerdere satellieten tegelijk. De uitkomst hangt niet af van bandenslijtage, velgmaat of de leeftijd van de tellerklok, en juist daarom werkt hij als ijkpunt voor je dashboard.
Waar kan ik het beste testen?
Op een rechte weg met weinig verkeer en vrij zicht, bijvoorbeeld een rustige provinciale weg of de snelweg buiten de spits. Houd een rond getal aan op de teller, wacht tot het GPS-cijfer stilstaat en vergelijk pas dan. De bestuurder kijkt niet op de telefoon. Laat een passagier meelezen of maak een schermafbeelding en vergelijk na afloop.
Wijkt mijn kilometerteller net zoveel af als mijn snelheidsmeter?
Ja, want beide komen uit dezelfde bron. De auto telt wielomwentelingen en vermenigvuldigt die met een vastgelegde bandomtrek. Daar rollen zowel de snelheid als de afstand uit. Wijkt de echte omtrek twee procent af, dan wijken snelheid en kilometerstand allebei twee procent dezelfde kant op. Deze pagina meet snelheid. Voor de afstand rijd je een stuk snelweg met hectometerpaaltjes en vergelijk je de dagteller met de borden.
Mijn teller staat 5 km/h hoger dan de GPS. Moet ik iets laten aanpassen?
Nee. Fabrikanten stellen de snelheidsmeter bewust iets te hoog af en nooit te laag, zodat je niet per ongeluk harder rijdt dan je denkt. Drie tot vijf km/h verschil op snelwegsnelheid is normaal voor een standaardauto. Het omgekeerde vraagt wel aandacht: staat de teller lager dan de GPS, dan rijd je harder dan je ziet.
Vervangt een gratis GPS-meting professionele apparatuur?
Voor deze vraag wel. Een rollenbank of een meetsysteem van een garage werkt nauwkeuriger tot op tienden van een km/h en meet meteen een hoop andere dingen. De vraag van een automobilist is eenvoudiger: klopt mijn teller, en zo niet, hoeveel scheelt het. Dat beantwoordt je telefoon in tien minuten, gratis en zonder afspraak.
Klaar om te meten?
Scroll omhoog, geef je locatie vrij en rijd een recht stuk. Tien minuten later weet je hoe eerlijk je teller is. Wil je dagelijks meten en ritten bewaren, dan doet de GPS-snelheidsmeter-app voor iPhone hetzelfde werk met een ritgeschiedenis.
Verwante hulpmiddelen
- Snelheidsmeter online: je echte snelheid in de browser, in de auto, op de motor en op de fiets.
- Km/h naar mph omrekenen: handig bij geïmporteerde auto’s.
- Mph naar km/h omrekenen: de andere richting.
- Hoe de browser snelheid meet met GPS: het technische deel (Engels).